EPC NR: wat betekent de nieuwe verplichting voor eigenaars van een handelspand of kantoor?

Sinds 1 januari 2026 is een energieprestatiecertificaat voor niet-residentiële gebouwen, het zogenaamde EPC NR, verplicht voor elk groot niet-residentieel gebouw in Vlaanderen. Dat geldt ongeacht of u uw pand verkoopt, verhuurt of er gewoon gebruik van maakt. Bent u eigenaar van een kantoor, handelspand of KMO-unit? Dan is de kans heel groot dat deze verplichting vandaag al op u van toepassing is, en dat u er mogelijk nog niet volledig aan voldoet.

Wat is een EPC NR precies?

Een EPC NR is een energieprestatiecertificaat dat de energiezuinigheid van een niet-residentiële gebouweenheid in kaart brengt. Het bevat een energielabel van A+ (koolstofneutraal) tot G (geen hernieuwbare energie), een concrete energiescore en een reeks aanbevelingen om het gebouw energiezuiniger te maken.

Belangrijk verschil met het EPC dat u kent van woningen: bij een EPC NR wordt het label niet berekend op basis van de bouwkundige kenmerken alleen, maar op basis van het werkelijke energieverbruik over de voorbije één tot vijf jaar. Dat maakt het een stuk realistischer, maar ook complexer om op te stellen. Het certificaat is vijf jaar geldig en wordt opgemaakt door een erkend energiedeskundige type D, ingeschreven bij het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA).

Voor welke panden geldt de verplichting?

De EPC NR-verplichting geldt voor grote niet-residentiële gebouweenheden met een kantoor-, school-, gezondheids-, sport-, handels-, horeca- of bijeenkomstfunctie. Concreet denken we aan kantoorgebouwen, winkelpanden, KMO-units in een bedrijvenpark, showrooms, praktijkruimtes en andere commerciële eenheden.

Landbouw- en industriegebouwen, opslagplaatsen (loodsen), tijdelijke constructies met een gebruiksduur van minder dan twee jaar en gebouweenheden kleiner dan 50 m² zijn vrijgesteld.

De vraag die veel eigenaars stellen: "Is mijn pand groot genoeg om onder de regelgeving te vallen?" Een gebouweenheid geldt als klein, en dus als uitzondering op de grote NR-verplichting, enkel als ze aan elk van deze drie cumulatieve voorwaarden voldoet: de eenheid zelf heeft een bruikbare vloeroppervlakte van maximaal 500 m², ze maakt geen deel uit van een groter niet-residentieel geheel, en het totaal aan niet-residentiële vloeroppervlakte in het gebouw bedraagt niet meer dan 1.000 m² zonder dat er een individuele eenheid aanwezig is die 500 m² overschrijdt. Voldoet uw pand niet aan elk van deze drie voorwaarden tegelijk, dan beschouwt de regelgeving het als een grote niet-residentiële eenheid en geldt de volledige EPC NR-verplichting.

In de praktijk betekent dit dat eigenaars van een kantoorruimte van 400 m² in een bedrijvenpark waar de gezamenlijke vloeroppervlakte meer dan 1.000 m² bedraagt, wél onder de verplichting vallen, ook al is hun eigen unit relatief beperkt van omvang. Dat is een nuance die in onze dagelijkse contacten met eigenaars van bedrijfspanden in Limburg regelmatig voor verwarring zorgt.

Hoe is de verplichting stapsgewijs ingevoerd?

De EPC NR-verplichting is niet van de ene dag op de andere ingevoerd. De Vlaamse overheid heeft een gefaseerd tijdpad gehanteerd:
Vanaf 1 januari 2023 was een EPC NR al verplicht bij elke notariële overdracht (verkoop, schenking, erfpacht, opstal) en bij verhuur van grote niet-residentiële eenheden. Wie zijn bedrijfspand overdroeg of verhuurde zonder dit certificaat, handelde al in strijd met de regelgeving. Vanaf 1 januari 2024 werden alle grote eenheden in publieke gebouwen en overheidsgebouwen verplicht opgenomen, ongeacht overdracht of verhuur. Vanaf 1 januari 2025 gold de permanente verplichting voor alle grote niet-residentiële gebouwen met een bruikbare vloeroppervlakte van 1.000 m² of meer.

En dan is er de stap die nu van kracht is: vanaf 1 januari 2026 moet elke grote niet-residentiële gebouweenheid, ook die met een bruikbare vloeroppervlakte kleiner dan 1.000 m², over een EPC NR beschikken, ongeacht verkoop of verhuur. Met andere woorden: de verplichting staat los van elke transactie. U hoeft uw pand niet te verkopen of te verhuren om eraan te moeten voldoen. Het EPC NR moet er gewoon zijn.

Wat zijn de gevolgen als u nog geen EPC NR heeft?

Als het EPC NR ontbreekt, riskeert de eigenaar een administratieve geldboete van 500 tot 5.000 euro. Ook na het betalen van die boete blijft de eigenaar verplicht om een EPC NR te laten opstellen. De boete is met andere woorden niet bevrijdend: u betaalt én u moet het certificaat alsnog in orde brengen.

VEKA controleert via steekproeven. Dat betekent niet dat u pas actie hoeft te ondernemen op het moment dat er een brief in de brievenbus valt. 
Wat betekent dit voor de verkoopwaarde van uw pand?

Dit is het aspect waar we als vastgoedkantoor in Limburg het meest op worden bevraagd. En terecht. Het EPC NR is niet louter een administratieve formaliteit. Het geeft toekomstige kopers en investeerders een transparant beeld van de energieprestatie van het gebouw, en dat heeft directe gevolgen voor de marktpositie van uw pand.

Een pand met een slecht energielabel is vandaag een stuk moeilijker te valoriseren dan vijf jaar geleden. Kopers rekenen de toekomstige renovatieinvestering en de hogere exploitatiekosten steeds vaker rechtstreeks in op de biedprijs. Bovendien staat er een bijkomende deadline in de steigers: vanaf 1 januari 2030 moet elke grote niet-residentiële eenheid beschikken over een geldig EPC NR waaruit blijkt dat minimaal label E behaald wordt. Wie nu al een laag label heeft, staat op een kruispunt: investeren in energetische verbetering vóór de verkoop, of de impact aanvaarden op de onderhandelingspositie.

Wie vraagt het EPC NR aan, en hoeveel kost dat?

De verplichting om een EPC NR te laten opstellen rust op de eigenaar van het gebouw of de houder van een zakelijk recht, zoals een erfpachter of opstalhouder. Voor verhuurde panden is het dus niet de huurder maar de eigenaar die moet zorgen voor een geldig EPC NR. 
De opmaak wordt verzorgd door een erkend energiedeskundige type D. De kostprijs varieert naargelang de omvang en complexiteit van het pand, en is in de regel hoger dan bij een residentieel EPC. 

Wat als uw pand gesloopt wordt?

Er is één uitzondering op de verplichting: de Vlaamse overheid voorziet een uitzondering voor niet-residentiële gebouweenheden waarvoor een sloopvergunning werd uitgereikt, mits de sloopwerken tijdig worden aangevat en het verzoek tot uitzondering tijdig bij VEKA wordt gemeld. Bent u van plan uw pand te slopen en wilt u weten of u in aanmerking komt voor deze uitzondering, neem dan tijdig contact op met VEKA via veka@vlaanderen.be of raadpleeg www.vlaanderen.be/EPCNR.

Wat doet u nu best als eigenaar van een bedrijfspand in Limburg?

Controleer eerst of uw pand onder de definitie van een grote niet-residentiële eenheid valt, gelet op de drie cumulatieve voorwaarden die hierboven zijn uitgelegd. Als dat het geval is en u heeft nog geen geldig EPC NR, schakel dan zo snel mogelijk een erkend energiedeskundige type D in.
Overweegt u uw handelspand of kantoor te verkopen? Dan is het EPC NR niet alleen een wettelijke verplichting, het is ook een strategisch document. Een goed label versterkt uw onderhandelingspositie en kan het verschil maken op de verkoopprijs. Een slecht label is geen dealbreaker, maar het vraagt om een duidelijke communicatie en een realistische waardebepaling.

Wilt u weten wat uw commercieel pand vandaag waard is, rekening houdend met de energieprestatie en de actuele marktsituatie in Limburg? Ons team van vastgoedspecialisten helpt u graag verder met een vrijblijvende waardebepaling.

Vraag een gratis schatting aan via swevers.be/gratis-schatting

FAQ's

Wat is een EPC NR en voor wie is het verplicht? 
Een EPC NR is een energieprestatiecertificaat voor niet-residentiële gebouwen zoals kantoren, handelspanden en KMO-units. Vanaf 1 januari 2026 is het verplicht voor elke grote niet-residentiële gebouweenheid in Vlaanderen, ongeacht of er een verkoop of verhuur plaatsvindt.

Vanaf wanneer is het EPC NR verplicht voor mijn bedrijfspand?
Vanaf 1 januari 2026 moet elke grote niet-residentiële gebouweenheid, ook die kleiner dan 1.000 m², beschikken over een EPC NR. De verplichting geldt onafhankelijk van verkoop of verhuur. Bij overdracht of verhuur was het EPC NR al verplicht vanaf 1 januari 2023.

Wat als ik geen EPC NR heb voor mijn kantoor of handelspand?
U riskeert een administratieve boete van 500 tot 5.000 euro, opgelegd door het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA). De boete is niet bevrijdend: ook na betaling blijft de verplichting om een EPC NR op te stellen van kracht.

Hoe beïnvloedt het EPC NR de verkoopwaarde van mijn bedrijfspand?
Een slecht energielabel kan de marktwaarde van uw pand negatief beïnvloeden, omdat kopers de toekomstige renovatiekosten en hogere exploitatiekosten inrekenen op de biedprijs. Vanaf 2030 geldt bovendien een minimumvereiste van label E voor alle grote niet-residentiële gebouwen. Een proactieve aanpak van de energieprestatie versterkt uw onderhandelingspositie.

Auteur: Axel Iven
Chief Commercial Officer
Erkend Vastgoedmakelaar-Bemiddelaar BIV 517247